Laten we het beestje gewoon bij de naam noemen: Nederland glijdt niet langzaam af, we razen met 130 kilometer per uur de afgrond in. En het ergste is? Veel mensen lijken het niet eens door te hebben. Of erger nog: ze kijken ernaar, halen hun schouders op en gaan over tot de orde van de dag. Maar terwijl jij hard werkt, belasting betaalt en probeert netjes je leven te leiden, ben jij juist degene die uiteindelijk de rekening gepresenteerd krijgt.
De samenleving verandert in een tempo waar je bijna duizelig van wordt. Vroeger draaide alles om normen en waarden, om fatsoen en verantwoordelijkheid. Je wist waar je aan toe was. Tegenwoordig lijken die waarden net zo snel te verdwijnen als het poolijs in de zomer. En dat heeft gevolgen – niet alleen op papier, maar vooral in de praktijk, op straat, op school, en zelfs bij jou in de buurt.
Respect? Alleen als het uitkomt
Neem bijvoorbeeld de manier waarop jongeren tegenwoordig omgaan met gezag. Scroll maar eens tien minuten door sociale media, en je komt ongetwijfeld filmpjes tegen waarin jongeren agenten uitschelden, uitdagen of provoceren. En als er dan eens wordt ingegrepen, als de politie daadwerkelijk optreedt zoals dat hoort, is het huis te klein. Dan staan de telefoons meteen aan, worden er filmpjes gedeeld met verontwaardigde bijschriften, en is iedereen ineens slachtoffer.
Maar waar is het respect gebleven? Waar is de waardering voor mensen die dag in dag uit zorgen voor onze veiligheid? Die hun eigen welzijn op het spel zetten zodat wij rustig kunnen slapen? Dat respect is ingewisseld voor ego, likes en online aandacht.
Van voetbalfeest naar veldslag
En dan hebben we het nog niet eens gehad over de sportcultuur in Nederland – of wat daar nog van over is. Voetbal, ooit de trots van de volkswijk, is tegenwoordig vaker aanleiding voor een veldslag dan voor een feestje. Wat begon als een gezellige wedstrijd eindigt nu steeds vaker in rellen, vernieling en gevaarlijke situaties. Niet alleen voor de supporters zelf, maar ook voor gezinnen die gewoon een leuke dag uit willen.
Waarom accepteren we dit? Waarom wordt dit gedrag niet massaal afgekeurd? Sterker nog, er zijn er die het goedpraten, die zeggen dat het “bij het spel hoort”. Maar als jouw auto wordt vernield, of als jouw kind op straat getuige is van een opstootje met knuppels en vuurwerk, denk je daar waarschijnlijk wel anders over.
Straat als vuilnisbelt
Loop een gemiddelde stad binnen en je ziet het meteen: afval op straat, graffiti op muren, en een geur die je eerder doet denken aan een festivalterrein na sluitingstijd dan aan een moderne Europese stad. Veel mensen behandelen de openbare ruimte alsof het hun persoonlijke prullenbak is. En dat terwijl we allemaal klagen over belastinggeld dat verkeerd wordt besteed. Nou, een groot deel gaat op aan het opruimen van de rotzooi die mensen zelf veroorzaken.
Dit heeft niets te maken met armoede of ongelijkheid. Het heeft te maken met mentaliteit. Met een gebrek aan verantwoordelijkheid en respect voor de omgeving. Je zou toch denken dat we in een land als Nederland iets meer trots zouden hebben op hoe onze steden eruitzien.
Wat privé is, hou je privé
En dan is er nog een onderwerp waar niemand over durft te praten, maar waar iedereen mee wordt geconfronteerd: mensen die hun privéleven in het openbaar uitleven. En nee, dit is geen preuts geklaag. Maar als je op klaarlichte dag met je gezin een wandeling maakt en je stuit op mensen die zich gedragen alsof ze in een hotelkamer zijn, dan is er iets goed mis.
Natuurlijk, op warme dagen, met wat drank op en een losse sfeer, kan er wel eens iets gebeuren. Maar er zijn grenzen. En die lijken steeds vaker genegeerd te worden. Geen geld voor een hotelkamer? Dan is de oplossing simpel: wacht tot je thuis bent, of doe het ergens waar je anderen er niet mee lastigvalt. Er is altijd een alternatief, als je het echt wilt.
Tijd voor een wake-up call
Wat we nodig hebben, is een collectieve wake-up call. We moeten ons opnieuw afvragen wat voor land we willen zijn. Willen we een land zijn waar iedereen zijn eigen regels maakt, of willen we een samenleving waar fatsoen, veiligheid en verantwoordelijkheid weer normaal zijn? Die keuze ligt bij ons allemaal.
En ja, er zijn mensen die zeggen: “Ach, zo erg is het allemaal niet.” Maar die mensen wonen meestal in een rustige wijk, rijden een elektrische leaseauto, en merken weinig van wat er zich op straat afspeelt. Voor de gemiddelde Nederlander – jij, ik, onze buren – is de realiteit heel anders. Wij zien het elke dag.
Wat denk jij?
Wat vind jij: overdrijven we, of zie jij ook dat Nederland hard achteruitgaat? Laat je mening horen op onze Facebookpagina. Discussieer mee, want als niemand zich uitspreekt, verandert er ook niets. Misschien is het tijd dat de stille meerderheid eindelijk opstaat.